Category: Նախագծեր

Ինչ է համացանցը և երբ է ձևավորվել

Համացանցը համակարգչային ցանցերի փոխկապակցված համաշխարհային համակարգ է, որն օգտագործում է համացանցային արձանագրության հավաքակազմը, որպեսզի կապակցի համացանցին միացված սարքերը: Այն ցանցերի ցանց է, որը բաղկացած է տեղական և համաշխարհային մակարդակի մասնավոր, հանրային, ակադեմիական, գործարար և կառավարական ցանցերից, որոնք միացված են էլեկտրական, անլար և օպտիկական ցանցային տեխնոլոգիաների լայն տիրույթներով: Համացանցը սպասարկում է տեղեկատվական ռեսուրսների և ծառայությունների լայն տիրույթի, ինչպիսիք են համաշխարհային սարդոստայնի (World Wide Web) փոխկապակցված հիպերտեքստային փաստաթղթերը և հավելվածները, էլեկտրոնային փոստը, հեռախոսակապը և ֆայլերի կիսումը։

Համացանցը սկսել է ձևավորվել 1960-ական թվականներից, երբ Միացյալ Նահանգների դաշնային կառավարության կողմից հանձնարարված էր հետազոտություններ կատարել համակարգչային ցանցի միջոցով հուսալի և անխափան կապ ստեղծելու նպատակով: 1990-ականների սկզբին ժամանակակից համացանցի սկիզբը դրվեց առևտրային ցանցերին ձեռնարկությունների միացումով, և հիմնարկային, անձնական ու բջջային համակարգիչների միացումը այդ ցանցին նպաստեց վերջինիս արագ աճին: 2000-ականների վերջին համացանցային ծառայությունները և տեխնոլոգիաները ներառվել են մարդկային կյանքի գրեթե բոլոր ոլորտներում: Ավանդական հաղորդակցման կապի միջոցները, ներառյալ՝ հեռախոսակապը, ռադիոն, հեռուստատեսությունը, թղթային փոստը և թերթերը, վերափոխվում, վերանայում են իրենց ծառայությունները՝ ստեղծելով առցանց նոր ծառայություններ, ինչպիսիք են էլեկտրոնային փոստը, համացանցային հեռախոսակապը, համացանցային հեռուստատեսությունը, առցանց երաժշտությունը, թվային թերթերը, վիդեո հոսքային կայքերը։ Թերթերը, գրքերը և այլ տպագիր հրատարակություններ, ադապտացվելով վեբ տեխնոլոգիաներին, վերափոխվում են բլոգների, վեբ հոսքերի և առցանց լրատվամիջոցների: Համացանցն ակտիվացրեց և արագացրեց անձնական շփումների նոր ձևեր՝ ակնթարթային հաղորդագրությունների, համացանցային համաժողովների և սոցիալական ցանցերի միջոցով: Առցանց խանութների թիվը սրընթաց աճեց, ինչպես մանրածախ առևտրի, այնպես էլ փոքր և միջին ձեռնարկությունների և ձեռնարկատերերի համար, քանի որ դրանք հնարավորություն են տալիս ընդլայնել ընկերությունների ֆիզիկական ներկայությունը, որպեսզի ավելի մեծ շուկա սպասարկեն կամ նույնիսկ ամբողջությամբ ապրանքներ վաճառեն և ծառայություններ մատուցեն համացանցում: Բիզնեսը բիզնեսին և ֆինանսական ծառայությունները համացանցում ազդում են բոլոր բնագավառների մատակարարման շղթաների վրա:

Ինտերնետի հնարավորությունները և թե ում է այն պատկանում

Մի պահ մտածեք ինտերնետի հնարավորությունների մասին: Այն ցանցային համակարգչային համակարգերի հավաքածու է, որոնք տարածված են ամբողջ երկրագնդի վրա: Դա կախված է մի շարք կանոններից, որոնք կոչվում են պրոտոկոլներ: Այս պրոտոկոլները հնարավորություն են տալիս համակարգչային հաղորդակցություն ցանցերի միջոցով: Այնուհետև կան այսպես ասված արբանյակներ, որոնք ազդանշաններ են հաղորդում համակարգիչների և ցանցերի միջև:

Ինտերնետը հսկա համակարգ է, որը բաղկացած է շատ ավելի փոքր համակարգերից: Ինտերնետի մասին այսքան տեղեկանալուց հետո հարց է առաջանում։ Եթե ​​դա մեկն է, արդյո՞ք այն ունի մեկ սեփականատեր: Կա՞ որևէ անձ կամ կազմակերպություն, որը վերահսկում է ինտերնետը: Եթե ​​Ինտերնետը մեկ սուբյեկտ ենք համարում, ապա այն ոչ ոքի չի պատկանում: Կան կազմակերպություններ, որոնք սահմանում են Ինտերնետի կառուցվածքը և թե ինչպես այն պետք է գործի, բայց ինտերնետը իրենց չի պատկանում: Ոչ մի կառավարություն չի կարող հավակնել ինտերնետ ունենալուն, ինչպես նաև որևէ ընկերություն: Ինտերնետը նման է հեռախոսային համակարգի. ամբողջը ոչ մեկին չի պատկանում:
Մյուս կողմից ՝ ինտերնետը պատկանում է հազարավոր մարդկանց և կազմակերպությունների: Ինտերնետը բաղկացած է բազմաթիվ տարբեր կտորներից, որոնցից յուրաքանչյուրը սեփականատեր ունի: Այս սեփականատերերից ոմանք կարող են վերահսկել ձեր ինտերնետ հասանելիության որակը և մակարդակը: Հնարավոր է, որ ինտերնետը չի պատկանում նրանց, բայց նրանք կարող են ազդել ձեր ինտերնետի վրա:

Տարբեր համակարգչային համակարգերի միջև ինտերնետային երթևեկություն իրականացնող ֆիզիկական ցանցը ինտերնետի ողնաշարն է: Ինտերնետի առաջին օրերին ARPANET- ը ծառայում էր որպես համակարգի ողնաշար:

ARPANET-ը համակարգիչների ցանց էր, որը տեղակայված էր տարբեր համալսարաններում, պետական ​​մարմիններում և հետազոտական ​​հաստատություններում: Մարդիկ, ովքեր կառուցել են ARPANET-ը, նախագծել են բազմաթիվ պրոտոկոլներ, որոնք այսօր օգտագործում է ինտերնետը: ARPANET-ը միացավ մի քանի այլ համակարգչային ցանցերի և ծնվեց ինտերնետը: ARPANET-ի համար պատասխանատու գործակալությունը Պաշտպանության առաջատար հետազոտական ​​նախագծերի գործակալությունն էր (DARPA), Միացյալ Նահանգների Պաշտպանության դեպարտամենտի մասնաճյուղը: Քանի որ ARPANET-ը ԱՄՆ կառավարության կողմից հովանավորվող նախագիծ էր, կարող ենք պնդել, որ ժամանակին ԱՄՆ կառավարությունն էր ինտերնետի սեփականատերը: 1966 թ.-ին Առաջադեմ հետազոտական ​​նախագծերի գործակալությունը (ARPA) ներկայացրեց մի ծրագիր մի քանի հետազոտական ​​հաստատությունների հետ, որը կոչվում էր «Ռեսուրսների փոխանակում»: ARPA-ի նպատակն էր կապել տարբեր համակարգիչներ միմյանց հետ, որը և՛ համակարգչային ընդհանուր հզորությունը կբարձրացներ, և՛թույլ կտար ապակենտրոնացնել տեղեկատվության պահպանումը։ ԱՄՆ կառավարությունը ցանկանում էր միջոց գտնել, որի շնորհիվ օրինակ `միջուկային հարձակման դեպքում, հնարավորություն լիներ տեղեկատվություն ստանալ և տարածել: Նաև ցանկանում էին գտնել համակարգիչներ ցանցավորելու միջոց, որի շնորհիվ համակարգի մյուս մասերը կարող էին շարունակել գործել, նույնիսկ եթե մեկ մասը դադարեր աշխատելը:
ARPA- ի հետ քննարկումները աստիճանաբար տեսականից վերածվեցին այս ցանցերի կառուցման իրական առաջարկների: 1968 թ.-ին ARPA- ն մի քանի հաստատություններին ուղարկեց Գնանշման հարցման հայտ (RFQ) `խնդրելով հայտեր ներկայացնել առաջին լայն ցանց ստեղծելու վերաբերյալ: Սկզբում որոշվեց ստեղծել մեքենաներ, որոնք կստեղծեն բաց հաղորդակցություն չորս տարբեր համակարգիչների միջև, որոնք աշխատում են չորս տարբեր համակարգերի վրա:

Համացանցը շարունակում է աճել, որը պայմնավորված է առցանց տեղեկատվության և գիտելիքների, առևտրի, զվարճանքի և սոցիալական ցանցերի մեծ քանակությամբ: 1990-ականներին հանրային համացանցային կապի թրաֆիկը տարեկան աճել էր 100 տոկոսով, իսկ համացանցից օգտվողների տարեկան աճը միջինում կազմում էր 20% -ից 50%: Ցանցի օրգանական աճը հիմնականում պայմանավորված է կենտրոնական կառավարման բացակայությամբ, ինչպես նաև համացանցային արձանագրությունների ոչ հեղինակային բնույթով, որն ապահովում է վաճառողի փոխգործունակությունը և բացառում է որևէ մեկին շատ մեծ վերահսկողություն իրականացնել ցանցի նկատմամբ: 2011 թվականի մարտի 31-ի դրությամբ համացանցային օգտատերերի ընդհանուր թիվը կազմել է 2.095 մլրդ մարդ (աշխարհի բնակչության 30.2%-ը): Գնահատվել է, որ 1993 թվականին երկկողմանի կապի միջոցով փոխանցված թվային տեղեկատվության միայն 1%-ն է փոխանցվել համացանցով, 2000 թվականին այդ ցուցանիշն աճել է մինչև 51%, իսկ 2007 թվականին թվային տեղեկատվության ավելի քան 97%-ը փոխանցվել է համացանցով:

Օգտագործողներ

Համացանցի օգտագործումը մեծ աճ է գրանցել: 2000 թվականից մինչև 2009 թվականն աշխարհում համացանցից օգտվողների թիվը 394 միլիոնից աճեց մինչև 1,858 միլիարդ: 2010 թվականին աշխարհի բնակչության 22 տոկոսը համացանցին հասանելիություն ուներ, օրական կատարելով 1 միլիարդ որոնում Google-ում և 2 միլիարդ տեսանյութերի դիտում YouTube-ում, բլոգների ընթերցում 300 միլիոն օգտվողների կողմից: 2014 թվականին համացանցից օգտվողների քանակը գերազանցեց 3 միլիարդը կամ աշխարհի բնակչության 43.6 տոկոսը, սակայն օգտվողների երկու երրորդն ամենահարուստ երկրներից էր, որոնցից Եվրոպական երկրների բնակչության 78.0 և Ամերիկայի բնակչության 57.4 տոկոսն օգտվում էր համացանցից։

Մի քանի հետաքրքիր փաստեր համացանցի մասին

1. Չինաստանն ունի բուժման հատուկ ճամբարներ` ինտերնետից կախվածություն ունեցող մարդկանց համար:
2. Օրական 30.000 կայքէջեր ենթարկվում են հաքերային հարձակման:
3. Էվերեստ լեռան ճանապարհին նկատվել է ամենաբարձր ինտերնետ արագությունը:
4. Ամերիկացի մեծահասակների 15%-ը չի օգտվում ինտերնետից:
5. Հետազոտողները բանավիճում են այն հարցի շուրջ, թե ինտերնետից կախվածություն ունեցող մարդկանց դասե՞ն արդյոք հոգեկան հիվանդություններ ունեցողների թվին, թե՝ ոչ։
6. Ամեն օր ավելի քան 100․000 նոր կայքեր են բացվում համացանցում։
7. Մեծ Բրիտանիայում 9 մլն մեծահասակներ երբևէ չեն օգտվել ինտերնետից։
8. Ինտերնետի օգտատերերը 1 րոպեում ուղարկում են 204 մլն հաղորդագրություն՝  էլ․ փոստի միջոցով։
9. Իտալացիների 1/3-ը երբեք ինտերնետ չի օգտագործել։
10. «LOL»  նշանակում է «շատ սեր (lots of love)»։
11. Ուսումնասիրությունները պարզել են, որ այն մարդիկ, ովքեր շատ ժամանակ են ծախսում ինտերնետում, ավելի հավանական է, որ ճնշված, միայնակ և հոգեպես անկայուն են։
12. Twitter-ում առաջին գրառումը եղել է 2006-ի մարտի 21-ին, նրա ստեղծող Ջեկ Դորսիի կողմից:
13. YouTube-ում տեղադրված առաջին տեսանյութը «Ես գազանանոցում եմ» հոլովակն է, տեղադրված 2005-ի ապրիլի 23-ին: Հետաքրքիր է, որ հոլովակը դեռևս գոյություն ունի և ունի 15 միլիոն դիտում:
14. Sina Weibo-ն Twitter-ի չինական անալոգն է, և ունի ավելի քան 280 միլիոն օգտագործող: Իսկ հենց Twitter-ը՝ «ընդամենը» 250 միլիոն:
15. GOOGLE համակարգում ցանկացած հարց անցնում է միջինը 2500 կմ մինչև տվյալների մշակման կենտրոն և հետ է վերադառնում օգտագործողի մոտ, փնտրման արդյունքով:

Աղբյուրները՝

• https://computer.howstuffworks.com/arpanet.htm
• http://www.nethistory.info/History%20of%20the%20Internet/origins.html
• https://hy.wikipedia.org/wiki/%D5%80%D5%A1%D5%B4%D5%A1%D6%81%D5%A1%D5%B6%D6%81

Էկոհամակարգը կենսաբանական մի համակարգ է, որը կազմված է կենդանի օրգանիզմների համայնքից (բիոցենոզ), նրանց բնակության միջավայրից (կենսատոպ), կապի համակարգից`որը էներգիայի և նյութի փոխանակություն է իրականացնում նրանց միջև։

1.Ձեր կարծիքով որո՞նք են էկոհամակարգերի կարևորագույն  հատկանիշները: Ինչու՞։

Իմ կարծիքով էկոհամակարգի կարևորագույն հատկանիշներն են կայունությունը, վերականգնվելու հատկությունը և ամբողջականությունը։ Կայունության շնորհիվ էկոհամակարգը կարողանում է բացասական և վնասակար արտաքին ռեակցիաների դեպքում պահպանել իր կառուցվածքն ու գործառույթները։ Այսինքն՝ էկոհամակարգը կարողանում է դիմակայել անբարենպաստ պայմաններում և այդպիսի պայմաններում վերարտադրողականություն ապահովելու կարողություն ունի։ Էկոհամակարգի բաղադրիչների մի մասի կորուստի կամ պակասի դեպքում էկոհամակարգը ընդունակ է վերականգնել իր կառուցվածքն ու գործառույթները։ Էկոհամակարգերը կարող են վնասվել, կորցնել որոշ բաղադրիչներ, ինչպես մարդկանց, այնպես էլ մի շարք այլ գործոնների պատճառով։ Այսպիսով՝ էկոհամակարգերի ինքնավերականգնվելու հատկությունը նույնպես շատ կարևոր հատկանիշ է։ Էկոհամակարգի կարևոր հատկանիշ է նաև ամբողջականությունը։ Այսինքն՝ էկոհամակարգի մեջ բոլոր բաղադրիչները փոխկապակցված են և մեկ բաղադրիչի վերականգնվելու դեպքում՝ վերականգնվում են նաև մնացած բոլոր բաղադրիչները։ Սակայն կարող է լինել և հակառակը՝ մեկ բաղադրիչի վնասվելու դեպքում՝ կվնասվեն նաև մնացածը։

2.Ինչպիսի էկոհամակարգեր են ձեզ շրջապատում, ինչ առանձնահատկություններ ունեն նրանք:

Էկոհամակարգերը լինում են երկու տեսակի։ Դրանք են ՝ մարդածին և բնածին։ Հայաստանում կան և՛ բնական էկոհամակարգեր(բնածին), և՛ ագրոէկոհամակարգեր(մարդածին)։ Բնական էկոհամակարգերն են անտառները, լճերը, գետերը և այլն, իսկ ագրոէկոհամակարգերն են ՝ այգիները, ջերմոցները, բանջարանոցները։ Երկու էկոհամակարգերն էլ ունեն իրենց առանձնահատկությունները և միմյանցից շատ են տարբերվում։ Բնական էկոհամակարգերի կարևորագույն առանձնահատկություններից մեկն այն է, որ այն կարող է առանց մարդու միջամտության վերականգնվել, ինչ չենք կարող ասել ագրոէկոհամակարգերի մասին։ Այստեղ մարդկանց միջամտությունը բավականին կարևոր դեր է խաղում։ Մարդիկ օգտագործում են մի շարք նյութեր, որոնց շնորհիվ էլ ագրոէկոհամակարգերը մնում են կայուն։

3.Ինչպես է ազդում մարդը ձեզ շրջապատող էկոհամակարգերի կենսագործունեության վրա:

Մարդը մեծ ազդեցություն ունի մեզ շրջապատող էկոհամակարգերի կենսագործունեության վրա։ Այդ ազդեցությունը կարող է լինել և՛ դրական, և՛ բացասական։ Դրական ազդեցություն է օրինակ այն, որ մարդը կարող է հավելյալ էներգիայի աղբյուր ստեղծել, փորձել արագացնել որևէ բաղադրիչի վերականգնումը և այլն։ Սակայն, իմ կարծիքով՝ մարդու բացասական ազդեցությունը էկոհամակարգերի կենսագործունեության վրա ավելի մեծ է։ Աղտոտելով միջավայրը, մի շարք գործարաններ ստեղծելով, վերացնելով շատ-շատ կենդանատեսակներ և բուսատեսակներ՝ մենք անմիջականորեն ազդում ենք էկոհամակարգերի կենսագործունեության վրա։

4.Ինչ տեղի կունենա էկոհամակարգերի հետ, եթե պակասի էներգիայի, ֆոսֆորի, ածխածնի ու ազոտի հոսքը (յուրաքանչյուր տարբերակը ներկայացնել առաձին): 

Ցանկացած կյանք պահանջում է էներգիայի և նյութերի անընդհատ հոսք: Էներգիան ծախսվում է կենսական ռեակցիաների իրագործման, իսկ նյութերը` օրգանիզմների մարմնի կառուցման համար: Էներգիայի և նյութերի հոսքը դիտվում են որպես ավտոտրոֆ օրգանիզմներին էներգիայի և նյութերի փոխանցում դրսից, իսկ այնուհետև անցում սննդային շղթայով մեկ մակարդակից մյուսին: Առանց էներգիայի, ոչ կյանք կլիներ, ոչ էլ էկոլոգիական համակարգեր: Այսպես ասած էկոհամակարգերում էներգիայի քանակի կորուստը կարող է հանգեցնել էկոհամակարգի վերացման:

Բոլորս էլ գիտենք, որ ֆոսֆորի կենսաբանական և կենսաքիմիական դերը կենդանի բջջի կյանքում մեծ է: Այն մտնում է ուղեղի, կմախքի հյուսվածքների, խեցիների կազմի մեջ: Առանց ֆոսֆորի հնարավոր չէ սպիտակուցների սինթեզը: Առանց ֆոսֆորի կենդանիների և բույսերի միջև նյութերի փոխանակում տեղի չէր ունենա։

Ածխածնի շրջապտույտը շատ բուռն կերպով է ընթանում: Եթե չլիներ ածխածին, ապա բույսերը չէին կլանի այն, դա կհանգեցներ բույսերի հյուծման, չէր ստեղծվի գլյուկոզ և մի շարք այլ նյութեր, այսպիսով չէր լինի թթվածին և կյանք:

Ազոտը մտնում է սպիտակուցների և նուկլեինաթթուների կազմության մեջ և համարվում անփոխարինելի կենսածին տարր: Բույսերը բակտերիաներից ստանում են ազոտի մատչելի ձևերը, իսկ բակտերիաները բույսերից վերցնում են սնունդ և ձեռք են բերում բնակատեղ: Օրգանական նյութերի ձևով, սննդային շղթաների միջոցով, ազոտը փոխանցվում է էկոհամակարգերի մյուս օրգանիզմներին: Եթե չլիներ ազոտի շրջապտույտը, որը մտնում է սպիտակուցների և նուկլեյնաթթուների կազմության մեջ, ապա չէր կատարվի մայրական բջջից դուստր բջջին հատկությունների լիարժեք փոխանցում, ինչը կյանքի գոյության հիմքն է:

Վիդեոյի միջոցով ներկայացրել եմ այն հատվածը, որտեղ իրենց շինած բերդին, քաղաքին անուն են դնում։