Author: martitrosyanmeline

Այն գիտությունը, որը ուսումնասիրում է մարդու և հասարակության կապը պետական և ոչ պետական կառույցների, պետության և այլ կառույցների հետ, պետության վարած քաղաքականությունը և դրա նպատակահարմարությունը առանձին ոլորտներում կոչվում է քաղաքագիտություն։ Աշխարհի առաջատար մի շարք քաղաքագետների կարծիքով՝ քաղաքագիտությունը գիտություն է իշխանության համար մղվող պայքարի և մրցակցության մասին։ Մինչև XX դարի 20-30 ական թվականները քաղաքական գիտությունը համարվում է ուսմունք, տեսություն պետության մասին։ Սակայն Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո այն առանձնացվեց պետականագիտությունից և դարձավ ինքնուրույն ուսումնասիրման առարկա։ Քաղաքագիտություն առարկան կարելի է ասել նոր ձևավորված սոցիալական գիտության ճյուղերից է և կան նաև մի շարք երկրներ, որտեղ նրա վերջնական կայացման գործընթացը դեռևս չի ավարտվել։ Քաղաքագիտությունը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել հասարակության քաղաքական կյանքի մասին, քանի որ այն միաժամանակ ուսումնասիրում է մի քանի գիտություն (քաղաքական փիլիսոփայություն, սոցիոլոգիա, հոգեբանություն)։ Այստեղ կարող է հարց առաջանալ, թե արդյո՞ք քաղաքագիտությունը առանձին գիտություն է։ Պատասխանը հետևյալն է, այո, քանի որ միևնույն օբյեկտը, որպես իրականության մի մաս, կարող է ուսումնասիրվել մի շարք գիտությունների կողմից։

Այսպիսով՝ քաղաքագիտությունը ուսումնասիրում է․

• մարդու և հասարակության փոխհարաբերությունների քաղաքական ոլորտը որպես հիմնական, առանձին օբյեկտ
• հասարակության քաղաքական կյանքի ոչ միայն առանձին կողմերը, այլև քաղաքական համակարգն ամբողջությամբ
• քաղաքականության հիմնական հարցի՝ իշխանական հարաբերությունների օրինաչափությունները

Այսպիսով, քաղաքագիտության օբյեկտը հասարակության քաղաքական ոլորտն է, իսկ առարկան՝ քաղաքական իշխանության ձևավորման ու զարգացման օրինաչափությունները։

Բոլորս էլ գիտենք, որ այնտեղ, որտեղ մենք ապրում ենք, այն, ինչը շրջապատում է մեզ մեր շրջակա միջավայրն է։ Շրջապատող միջավայրը բավականին լայն հասկացություն է և ընդգրկում է արհեստական միջավայրի (տնտեսություններ, արդյունաբերություն, ձեռնարկություններ և այլ ինժեներական կառույցներ) տարրերը, ինչպես նաև տվյալ հասարակարգի սոցիալական գործոնները։ Գիտության ու տեխնիկայի բուռն զարգացման, ազգաբնակչության նյութական, հոգևոր ու գեղագիտական պահանջների անընդհատ աճի ու բարելավման արդի պայմաններում շրջապատող միջավայրի պահպանման ու բնական պաշարների ռացիոնալ օգտագործման պրոբլեմը ձեռք է բերել կարևորագույն նշանակություն։ Մարդն իր գործունեությամբ ակտիվորեն ազդում է շրջապատող բնական միջավայրի վրա, և այդ ազդեցությունը կարող է ունենալ թե՛ դրական, և թե՛ բացասական հետևանքներ։ Այս նյութում կպորձեմ գնահատել իմ շրջակա միջավայրի որակը, օրինակներով կներկայացնեմ, թե ինչպես է շրջակա միջավայրը ազդում մեր և մեր առողջության վրա և կառանձնացնեմ ՀՀ-ում տարածված այն հիվանդությունները, որոնք կապված են շրջակա միջավայրի հետ։

Ապրում եմ Երևանում և չեմ կարող ասել, որ իմ շրջակա միջավայրը լիովին մաքուր է։ Օրինակ՝ դպրոց գնալիս՝ գետնին նկատում եմ կոնֆետների թղթեր, ծխախոտի մնացորդներ, պլաստիկ շշեր և մի շարք այլ թափոններ։ Երբեմն մարդիկ մնացորդները գետին են նետում և իրենց արդարացնում են այսպես․ «Մեկ կոնֆետի թուղթը կամ ծխախոտի մնացորդը բնության, շրջակա միջավայրի վրա չեն կարող ազդել»։ Բայց եկեք մի պահ պատկերացնենք, թե ինչ կլիներ, եթե բոլոր մարդիկ այդպես մտածեին։ Սարսափելի է անգամ պատկերացնելը, չէ՞։ Շրջակա միջավայրի աղտոտվածության գործում մեծ դեր ունեն նաև գործարանները, տրանսպորտային միջոցները, որոնք օդ են արտանետում մի շարք վնասակար գազեր, ինչը վտանգավոր է և՛ շրջակա միջավայրի, և՛ մեր առողջության համար։ Հենց այստեղից էլ պարզ է դառնում, թե մենք որքա՜ն մեծ վնաս կարող ենք հասցնել բնությանը՝ մեր շրջակա միջավայրին։ Շրջակա միջավայրին վնաս հասցնելով՝ մենք վնաս ենք հասցնում նաև ինքներս մեզ, մեր առողջությանը։ Մի շարք հիվանդություններ կապված են հենց բնության աղտոտվածության հետ։ Հիվանդություններից հիմնականում շատ տարածված են շնչառական օրգանների հետ կապված հիվանդությունները։

Ինչպես արդեն նշեցի, մարդը ակտիվորեն ազդում է շրջապատող բնական միջավայրի վրա։ Ազդեցությունը կարող է լինել և՛ դրական, և՛ բացասական։ Մի փոքր ներկայացնեմ դրական կողմերը։ Չորացվել և օգտագործվել են միլիոնավոր հեկտար ճահիճներ ու գերխոնավ հողատարածություններ, որի շնորհիվ խիստ կրճատվել են հիվանդությունները, ոռոգվել են անապատային հողերը, զգալի քանակով անապատներ, ձորեր ու լեռնալանջեր կանաչապատվել ու անտառապատվել են, քաղաքներում, գյուղերում ու ավաններում ստեղծվել են անտառագոտիներ։ Սակայն պետք չէ մոռանալ նաև բացասական կողմերի մասին։ Մարդկային արտադրական գործունեությունը լուրջ վտանգ կարող է սպառնալ շրջապատող միջավայրին, եթե այն իրականացվի առանց հաշվի առնելու շրջապատող միջավայրի պահպանության պայմանները։ Մասնավորապես վտանգավոր կարող են լինել էներգետիկայի և մշակող արդյունաբերության մի շարք ճյուղերի (նավթի վերամշակում, միջուկային էներգետիկա, քիմիական արդյունաբերություն, գունավոր մետալուրգիա) օբյեկտները, գյուղատնտեսության քիմիացումը, ավտոմոբիլային, ջրային և օդային տրանսպորտի աճը։ Բազմաթիվ երկրներ խմելու ջրի պակասի պատճառով սառցալեռներ են տեղափոխում Գրենլանդիայից։ Միաժամանակ ջրային աղբյուրներն ու Համաշխարհային օվկիանոսը աղտոտվում են արդյունաբերության, գյուղատնտեսության ու կոմունալ տնտեսության թափոններով։

Երբեք չպետք է մոռանալ, որ շրջապատող միջավայրի պահպանությունը շատ կարևոր դեր է խաղում մեզ համար։ Շրջակա միջավայրի պահպանութան հիմնական խնդիրներն են շրջակա միջավայրի բնական վիճակի պահպանումը, վերականգնումը, վնասազերծումը, բնական պաշարների խելամիտ օգտագործումը, շրջակա միջավայրի վրա ֆիզիկաքիմիական, կենսաբանական և այլ վնասակար ազդեցությունների նվազեցումն ու կանխումը։ Շրջակա միջավայրի պահպանության պետական քաղաքականությունն ու ռազմավարությունը մշակում է բնապահպանության նախարարությունը։ Գործում են նաև շրջակա միջավայրի պահպանության ազգային և միջազգային, պետական և ոչ պետական կազմակերպություններ։ Իսկ ինչ վերաբերում է մեզ, պետք է փորձել հնարավորինս քիչ աղտոտել մեզ շրջապատող միջավայրը, լինել ավելի ուշադիր բնության և նրա բարիքների հանդեպ։

1. Դո՛ւրս գրել այն բառերն ու բառաձևերը, որոնցում երկհնչյուն կա, և ընդգծե՛լ երկհնչյունը:

Գարունդ հայերեն է գալիս,   (հայերեն)

Ձյուներդ հայերեն են լալիս….(ձյուներդ)

Լույսը յոթ անգամ չեմուչում արեց,(լույսը, յոթ)

Յոթ թռչուն պոկվեց յոթ բարդու ճյուղից…(ճյուղից)

Հայաստան ասելիս այտերս այրվում են,(Հայաստան, այտերս,այրվել)

Հայաստան ասելիս ծնկներս ծալվում են,

Չգիտեմ՝ ինչո՞ւ է այդպես։(այդպես)

Ծանր նստել է քարափը ձորում,

Հյուրընկալ տերը մանկության ձորի։(հյուրընկալ,մանկության)

Ամպե՛ր, արծիվնե՛ր, կաքավնե՛ր համեստ

Եվ թափառական ուլե՛ր քարայծի,(քարայծի)

Մի՛ չարաշահեք բարությունը մեծ(բարություն)

Ու համբերությունն այս մեծ քարափի։(համբերություն, այս)

Թողե՛ք՝ նա մի քիչ ինքն իր հետ մնա,

Իր ներսը նայի, և ով իմանա,(նայի)

Գուցե թե սրտից մի աղբյուր հանի(աղբյուր)

Կամ թե այնպիսի մի հարստություն,(այնպիսի, հարստություն)

Որ ուրիշ քարափ աշխարհում չունի։

2.Արտագրե՛լ՝ լրացնելով երկհնչյունները։

Առավոտյան, ծովեզրյա, այծյամ, արդյոք, մատյան, առյուծ, բազմամյա,ստորոգյալ, լուսնյակ, Կորյուն, եղյամ, սայթաքել, կայսր, եռամսյակ, լռակյաց, գործունյա, դղյակ, ծննդյան, կղզյակ, մշակույթ, անասնաբույժ, մեղվաբույծ,համբույր, եղջյուր, թեյաման, սառուցյալ, նյութ, ձյութ, կույտ, շաբաթօրյակ,հյուսն։

3.Դո՛ւրս գրել այն բառերը, որոնցում մեկից ավելի երկհնչյուն կա։

Արտաժամյա, պայթյուն, հայություն, օտարերկրյա, գյուղական, միջանկյալ, մայրություն, այժմյան, մագաղաթյա, ներքոհիշյալ, կայունություն, արքայորդի, հարյուրամյա, լայնություն, հարաբերյալ, վայրագություն, գրաբարյան, մետաքսյա, յուրային։

4. Որոշե՛լ տրված բառերից յուրաքանչյուրի ձայնավորների ու բաղաձայնների քանակը։

Ակունք(երկու ձայնավոր, երեք բաղաձայն), բարձունք(երկու ձայնավոր, հինգ բաղաձայն), խճանկար(երկու ձայնավոր, հինգ բաղաձայն), անդունդ(երկու ձայնավոր, չորս բաղաձայն), հրաժեշտ(երկու ձայնավոր, հինգ բաղաձայն), պայթյուն(երկու ձայնավոր, հինգ բաղաձայն), դաստիարակ(չորս ձայնավոր, հինգ բաղաձայն), մանրէ(երկու ձայնավոր, երեք բաղաձայն), սրբատաշ(երկու ձայնավոր, հինգ բաղաձայն), հյուլե(երկու ձայնավոր, երեք բաղաձայն), անընդհատ(երեք ձայնավոր, հինգ բաղաձայն), սրընթաց(երկու ձայնավոր, հինգ բաղաձայն), մերթընդմերթ(երեք ձայնավոր, ութ բաղաձայն), մտավոր(երկու ձայնավոր, չորս բաղաձայն), դազգահ(երկու ձայնավոր, չորս բաղաձայն):

5.  Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության լրացնելով յա, իա, եա։

Հեքիաթ, ակացիա, բամիա, այծյամ, էներգիա, Անդրեաս, եղյամ, էքսկուրսիա, խավիար, կղզյակ, Սուքիաս, կրիա, միլիարդ, վայրկյան, Բենիամին, մումիա, Սիսիան, փասիան, միմյանց, Արաքսյա, դաստիարակ, լյարդ, քիմիա, օվկիանոս, անցյալ, Ազարիա, Անանիա, Եղիա, Եղիազար, Երեմիա, հեծյալ, Զաքարիա, Մարիամ, Ամալյա, Օֆելյա։

6.  Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության լրացնելով յո, իո, եո։

Ամբիոն, աքսիոմ, բրաբիոն, լեգեոն, հետյոտն, արդյոք, մարմարիոն, թեորեմ, մեդալիոն, միլիոն, ակորդեոն, չեմպիոն, պանսիոնատ, Սրապյոն, տրիլիոն, օրիորդ, ավիացիոն, ինդուկցիոն, ամեոբա, քամելեոն։

7. Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության գրելով յ տառը։

Կայուն, հայելի, Միքայել, զրոյական, էություն, նայել, վայելել, գաիսոն, էակ, ատամնաբույժ, Ռաֆայել, միայն, պոեմ, պոետ, միասին, հիանալ, թեյել, խնայել, հիանալ, որդիական։

1. Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության լրացնելով է կամ ե։
   Այգեէտ, այժմէական, անէական, անպատեհ, առէջ, առօրեական,
   անվրեպ, գոմեշ, գրեթե, դողէրոցք, ելևէջ, երբևէ, երբևիցե,
   էլեկտրաէներգիա, էմալե, ինչևէ, ինչևիցե, լայնէկրան, խեցի, կրետ,
   հէկ, հապճեպ, հիպոթեզ, հյուլե, հնէաբան, մանանեխ, մանրէ,
   միջօրեական, որևէ, որևիցե, պոեմ, սեթևեթել, վայրէջք, տիեզերք,
   տոթակեզ, տրիոլետ, քրիստոնեական։
2. Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության լրացնելով օ կամ ո։
   Ականջօղ, ամանորյա, ամենօրյա, անօգնական, անօթևան, անորոշ,
   ապօրինի, արծաթազօծ, բացօթյա, բնօրրան, գազօջախ, գիշերուզօր,
   գիշերօթիկ, զորք, լավորակ, կեսօր, հանապազորդ, հանապազօրյա,
   հոգս, հօդս ցնդել, հոտնկայս, մեղմօրոր, մեղմորեն, միօրինակ,,
   նախօրոք, ոսկեզօծ, ջրօրհնեք, վաղորդայն, վաղօրոք, տասնօրյակ,
   տարորոշել, տափօղակ, օրըստօրե, օրորել։
3. Արտագրե՛լ՝ ըստ անհրաժեշտության լրացնելով ը տառը։
   Ակնդետ, ակնթարթ, անակնկալ, անընդհատ, առընթեր,
   առնչվել, գույնզգույն, դասընթաց, դասընկեր, երկընտրանք,
   ինքնըստինքյան, լուսնկա, խոչընդոտ, կորնթարդ, համընկնել,
   հյուրընկալ, ձեռնտու, ճեպընթաց, մերթընդմերթ, նորընտիր,
   որոտընդոստ, սրընթաց, ունկնդիր:

In this article, I would like to talk about my achievements and failures of this year. This year was a great experience for me, because everything was new: a new environment, a new school, new teachers, and so on. I can say that this year was a new stage in my life, which I overcame quite well. To be honest, at first I was very scared that I would not be able to adapt to the atmosphere of this school, to the order of learning, but to my delight, everything went very well. Now I have new and very good and devoted friends and teachers. This year was full of new achievements for me. This year I have implemented many interesting and instructive projects from English. This year my knowledge of English improved even more. I can easily watch and understand discussions, programs and movies in English. Although I think I still have a lot to grow. Now we are in a very difficult situation, but we and our teachers do all to continue our lessons and to improve our knowledge. I’m very grateful to all my teachers for all they doing for us. It’s really too hard to study like this (online), but I think that it is a big experience for us. In our lives possible everything and we must be ready for every moment. I belive that everything will be ok and we will return to our normal lives. This year besides achivements I have had failures too. But I think, that our failures help us to improve ourselves. I think that our failurs are our big lessons and they learn us many important things, they help us not to be wrong the next time. I want to highlight the most successful projects and topics of my opinion of this year.

• Prayer for the world
• My life motto
• Halloween
• Michelangelo